Stand: oktober 2026 · officiële bronnen gelinkt
Kort antwoord in 30 seconden
- Verblijf: doorgaans 10 jaar, waarvan 5 jaar gevestigd. In bepaalde gevallen volstaat 6 jaar, bijvoorbeeld met Duits op B2-niveau.
- Duits 2026: niveau B1. Daarbij komt de staatsburgerschapstoets (Staatsbürgerschaftstest). De toets is gratis.
- Inkomen 2026: normbedrag (Richtsatz) € 1.308,39 voor alleenstaanden. Geteld wordt het gemiddelde over 36 maanden uit de laatste 6 jaar.
- Kosten in Wenen: circa € 1.471 tot € 1.913 voor één persoon, zonder akten en vertalingen.
Onze oprichter Hassan kwam in 2011 als student naar Oostenrijk. Vandaag is hij Oostenrijks staatsburger. Het staatsburgerschap is vaak de laatste stap van een lange reis. Het is ook de veeleisendste: veel documenten, een toets en meestal het opgeven van het oude paspoort. Hier vindt u de regels die in oktober 2026 gelden.
Voor wie is deze route?
Voor mensen die al vele jaren rechtmatig in Oostenrijk wonen en willen blijven. De termijnen volgens de Stad Wenen:
| Termijn | Wie | Toegestane tijd in het buitenland |
|---|---|---|
| 6 jaar | bijv. Duits B2, onderdanen van de EER, geboren in Oostenrijk, 5 jaar huwelijk met gemeenschappelijke huishouding met een Oostenrijkse of een Oostenrijker, duurzame integratie (bijv. 3 jaar vrijwilligerswerk) | hoogstens 1 jaar, 2 maanden, 12 dagen |
| 10 jaar | standaardgeval, waarvan 5 jaar gevestigd; of 10 jaar erkend vluchteling (asylberechtigt) | hoogstens 2 jaar |
| 15 jaar | met duurzame persoonlijke en professionele integratie | hoogstens 3 jaar |
| 30 jaar | ononderbroken hoofdverblijf (Hauptwohnsitz) | hoogstens 6 jaar |
Verblijven in het buitenland mogen hoogstens 20% van de betreffende termijn uitmaken. Bepalend is de periode direct vóór de beslissing.
Voorwaarden
- Rechtmatig, ononderbroken verblijf volgens de termijnen hierboven.
- Duits B1, bijvoorbeeld via het ÖIF-integratie-examen (module 2 van de integratieovereenkomst), een afgeronde beroepsopleiding (Lehrabschluss) of een studie in het Duits. Een B2-bewijs vervangt module 2 (Stad Wenen).
- Staatsburgerschapstoets over de democratische rechtsorde, de geschiedenis van Oostenrijk en de geschiedenis van Wenen. De datum hoort u minimaal acht weken van tevoren.
- Verzekerd levensonderhoud: uw inkomsten moeten gemiddeld over 36 maanden uit de laatste zes jaar de normbedragen halen. De laatste zes maanden vóór de aanvraag moeten daarbij zitten. Normbedragen 2026: € 1.308,39 (alleenstaande), € 2.064,12 (echtpaar), € 201,88 per kind. Huur en leningen tellen pas mee boven € 386,43. Wie bijstand (Mindestsicherung) ontvangt, voldoet niet aan de voorwaarde.
- Onberispelijk gedrag (Unbescholtenheit): geen veroordeling tot een vrijheidsstraf wegens een opzetdelict, geen lopende strafzaak. Frequente of ernstige bestuursrechtelijke overtredingen kunnen schaden.
- Geen beëindiging van het verblijf: geen verblijfsverbod en geen uitzetting in de laatste 18 maanden.
- Afstand van de huidige nationaliteit, voor zover mogelijk en redelijk. Na de beschikking tot toezegging (Zusicherungsbescheid) hebt u daarvoor 2 jaar de tijd.
De toets in detail
Volgens de Stad Wenen:
- Toets en lesmateriaal zijn gratis.
- Er is lesmateriaal van de federale overheid en een document over de geschiedenis van de deelstaat Wenen.
- Er is een online oefentoets beschikbaar.
- U kunt de toets herhalen tot u slaagt.
- Wie twee keer niet op de afspraak verschijnt, krijgt een afwijzing van de aanvraag.
- Kinderen onder de 14 jaar hoeven geen toets te doen.
Verloop in Wenen in 10 stappen
- Online vragenlijst (ca. 15 minuten) over de basisvoorwaarden.
- Website lezen en documenten verzamelen. De MA 35 geeft geen advies in individuele gevallen.
- Eerste informatiebijeenkomst bijwonen. Daar stelt u vragen aan specialisten.
- Overige documenten verzamelen, kopieën maken, geldigheid controleren.
- Afspraak maken via +43 1 4000-3535 of via het contactformulier.
- Aanvraag persoonlijk indienen. Alle personen vanaf 14 jaar komen mee.
- Onderzoeksprocedure: navraag bij instanties, verzoeken om aanvullende stukken, uitnodiging voor de toets.
- Beslissing: afwijzing, toezegging of verlening.
- Afstand: binnen 2 jaar verliest u uw oude nationaliteit.
- Verlening en gelofte (Gelöbnis). Op dezelfde dag kunt u het bewijs van staatsburgerschap (Staatsbürgerschaftsnachweis) en een paspoort aanvragen.
Documenten
De precieze lijst hoort u bij de eerste informatiebijeenkomst. In principe geldt volgens de Stad Wenen:
Persoonlijke documenten
- geboorteakte, geldig paspoort, biometrische pasfoto (hoogstens 6 maanden oud)
- vanaf 14 jaar: bewijs van Duitse taalvaardigheid en ondertekend cv met alle woonplaatsen sinds de geboorte
- afhankelijk van het geval: huwelijks- of echtscheidingsakten, bewijzen van naamswijzigingen, schoolrapporten, asielbeschikkingen
Strafregister
- vanaf 14 jaar: verklaringen van alle staten waarvan u staatsburger bent. Ze mogen niet ouder zijn dan 12 maanden.
- daarnaast: verklaringen van alle staten waar u in de laatste 20 jaar langer dan 3 maanden hebt gewoond
- niet nodig voor Oostenrijk en Duitsland
Levensonderhoud
- loonstroken, belastingaanslagen en bevestigingen van uitkeringen vanaf 2020
- huurovereenkomst en bewijzen van huurbetalingen vanaf 2020
- leningsovereenkomsten en alimentatiebetalingen vanaf 2020
- verklaring over vaste uitgaven en over medebewoners (formulieren van de Stad Wenen)
- eigen kredietrapport van een kredietinformatiebureau. Dat is 8 maanden geldig vanaf afgifte.
Vertalingen: documenten in een andere taal dan Duits of Engels hebben een vertaling nodig. Die moet afkomstig zijn van algemeen beëdigde en gerechtelijk gecertificeerde tolken. De naam moet overal op dezelfde manier geschreven zijn. Veel akten hebben een apostille nodig.
Kosten en duur
Kosten in Wenen volgens de Stad Wenen:
| Post | Bedrag |
|---|---|
| Aanvraag | 163 € |
| Proces-verbaal (Niederschrift) | € 6 per afspraak, minimaal twee |
| Beschikking tot toezegging | 60 € |
| Verlening | € 1.236 tot € 1.678 |
| Uitbreiding naar echtgenoot (meerderjarig) | 163 € + 1.236 € |
| Uitbreiding naar minderjarige kinderen | ca. € 90 + ca. € 432 |
Rekenvoorbeeld voor één persoon: € 163 aanvraag, € 12 processen-verbaal, € 60 toezegging, plus € 1.236 tot € 1.678 verlening. Dat komt neer op € 1.471 tot € 1.913.
Rekenvoorbeeld van de stad voor een gezin: twee volwassenen en twee kinderen betalen samen € 4.536.
Betalen in termijnen is niet mogelijk. De leges voor de aanvraag zijn verschuldigd bij de beschikking, ook bij afwijzing. Wie de aanvraag eerder intrekt, betaalt ze niet. Daarbij komen kosten voor akten, vertalingen, apostilles, het bewijs van staatsburgerschap en het paspoort.
Wachttijd: een vaste duur noemt de Stad Wenen niet. Die hangt af van het onderzoek en van uw documenten. De MA 35 heeft in 2025 circa 21.700 naturalisatieprocedures afgerond. De procedure kan meerdere maanden duren (Stad Wenen). Controleer daarom tijdig hoe lang uw paspoort nog geldig is.
Bevoegde instantie
- Wenen: MA 35 – Einwanderung und Staatsbürgerschaft, afdeling Staatsbürgerschaft, Dresdner Straße 89–93, 1200 Wien. Telefoon +43 1 4000-3535.
- Andere deelstaten: het betreffende Amt der Landesregierung (staatsbuergerschaft.gv.at).
- Woonplaats in het buitenland: Oostenrijkse ambassade of consulaat-generaal.
Geplande wijzigingen: wat is bevestigd?
In het regeerprogramma 2025–2029 staat in de preambule (p. 10): „Wie duurzaam bij ons wil leven, moet onze waarden erkennen en verinnerlijken, onze taal leren en werken.” Daarnaast kondigt de regering een verplicht integratieprogramma aan.
Duits B2 als regel? Er zijn berichten over plannen om voor naturalisatie in de toekomst B2 te eisen. Op de websites van de regering konden wij daarover tot 26-10-2026 geen tekst bevestigen. Een wetsontwerp is niet gevonden. Dit is een onbevestigd plan.
Geldend recht in oktober 2026: B1 is de voorwaarde. B2 verkort de termijn tot zes jaar. Dat bevestigen oesterreich.gv.at, staatsbuergerschaft.gv.at en wien.gv.at. Wij actualiseren dit artikel zodra een wet is aangenomen.
Veelvoorkomende valkuilen
- Dagen in het buitenland onderschat. De 20%-grens wordt strikt toegepast. Houd een lijst bij.
- Inkomen in de verkeerde jaren. Geteld worden 36 maanden uit de laatste zes jaar, inclusief de laatste zes maanden.
- Schrijfwijze van de naam. Verschillende schrijfwijzen in vertalingen leiden tot verzoeken om aanvullende stukken.
- Uittreksel uit het strafregister te oud. Let op de grens van 12 maanden.
- Afstand onderschat. Sommige staten ontslaan slechts traag uit hun nationaliteit. De twee jaar na de toezegging zijn krap.
Verwante routes
Veelgestelde vragen
Hoe lang moet ik in Oostenrijk wonen om staatsburger te worden? Doorgaans 10 jaar, waarvan 5 jaar gevestigd. In bepaalde gevallen volstaat 6 jaar, bijvoorbeeld met Duits op B2-niveau.
Wat kost het staatsburgerschap in Wenen? Voor één persoon circa € 1.471 tot € 1.913. Daarbij komen akten en vertalingen.
Heb ik voor het staatsburgerschap B1 of B2 nodig? Volgens geldend recht (oktober 2026) B1. Met B2 volstaat zes jaar verblijf. Plannen voor B2 als regel zijn niet officieel bevestigd.
Hoe lang duurt de naturalisatie in Wenen? Een vaste duur noemt de stad niet. Die hangt af van uw documenten en het onderzoek.
Kan ik mijn oude nationaliteit behouden? In principe niet. U moet na de toezegging binnen twee jaar afstand doen van uw oude nationaliteit, voor zover dat mogelijk en redelijk is.
Bronnen en rechtsgrondslag
- Stad Wenen: Verlening van het staatsburgerschap, Kosten, Documenten, Kennis van het Duits, Staatsburgerschapstoets
- Federale overheid: Mijn weg naar het staatsburgerschap (bedragen stand 2026)
- oesterreich.gv.at: Algemene voorwaarden voor naturalisatie en verlening na zes jaar (stand 29-01-2026)
- Stad Wenen: Prestatieverslag MA 35 (verslagjaar 2025)
- Federale regering: Regeerprogramma 2025–2029 (preambule, p. 10; plannen, geen geldend recht)
- Wetten: Staatsbürgerschaftsgesetz 1985 (§§ 10, 11a, 12, 19 lid 1), Staatsbürgerschaftsverordnung (§ 3), Gebührengesetz (§ 14), ASVG (§ 293). Wettekst in het RIS.
Past deze route bij u? Doe de Quick-Check in 2 minuten.
Algemene informatie op basis van officiële bronnen. Uw individuele situatie wordt getoetst door toonaangevende Weense kantoren voor recht en belastingen, en wij begeleiden u persoonlijk tot het einddoel.
